Τετάρτη, 16 Ιανουαρίου 2013

Φράγμα Τσικαλαριού: Προσφυγή και αντιδράσεις



Στις 14 Δεκεμβρίου τέσσερις κάτοικοι της Νάξου κατέθεσαν προσφυγή στο ΥΠΕΚΑ για το φράγμα του Τσικαλαριού καταγγέλλοντας ότι η σχετική μελέτη δεν πληροί του περιβαλλοντικούς όρους – Τι λέει ο αντιπεριφεριάρχης Γιώργος Πουσσαίος – Ποια είναι η απάντηση του προέδρου της Ποταμιάς Ανδρέα Σαλταφέρα που αναρωτιέται γιατί τώρα γίνεται αυτή η κίνηση και που αποσκοπεί

Εάν υπάρχει ένα σύγχρονο γιοφύρι της Άρτας στη Νάξο, τότε σίγουρα αυτό είναι το «Φράγμα του Τσικαλαριού». Αλλά για καθίστε καλά…

 Μόνο αυτό είναι; Η σύγχρονη ιστορία του νησιού, από την μεταπολίτευση και μετά ουσιαστικά μοιάζει να είναι καταραμένη όσον αφορά τα έργα που προγραμματίζονται αλλά στο τέλος μένουν στις μακέτες. Από τα αεροδρόμια έως τα λιμάνια και από τους δρόμους έως τα γιοφύρια και τα φράγματα ή και τους τόπους διαχείρισης απορριμμάτων, ο ιστορικός του μέλλοντος θα έχει πολλά να γράψει για όσα έχουν γίνει κατά καιρούς στο νησί της «Αριάδνης» και σίγουρα δεν έχουν βάλει το χεράκι τους οι ενδεχομένως «ξεροκέφαλοι» συντοπίτες μας αλλά και οι αιρετοί που με διάφορες τρύπες που έχουν αφήσει στις μελέτες δίνουν αφορμή για προσφυγές και … αναστολές έργων. Μάλιστα ένα από τα πιο γνωστά έργα, το λιμάνι της Νάξου απλώς μεταφέρθηκε στη Μύκονο…

Διαμάχη
Σήμερα όμως έχουμε ένα νέο πρόβλημα να ορθώνεται μπροστά μας και ακούει στο όνομα προσφυγή τεσσάρων κατοίκων εντός προθεσμίας προς το ΥΠΕΚΑ σχετικά με το έργο του Φράγματος του Τσικαλαριού. Ενός έργου που αλήθεια είναι πέρασε από χιλιάδες κύματα, περίπου δέκα χρόνια οι μελέτες είχαν «ξεχαστεί» σε κάποια συρτάρια αρμοδίων και μόλις τον Σεπτέμβριο του 2011 εδέησε να δημοπρατηθεί επιτέλους και να ανοίξει ο δρόμος για την πραγματοποίησή του. Και όπως γίνεται σ’ αυτές τις περιπτώσεις υπήρξε και η σχετική κόντρα για το ποιος πολιτικός ή παράταξη έπαιξε το πιο σημαντικό ρόλο ώστε να φτάσουμε στη δημοπράτηση. Μάλιστα από το βήμα της Βουλής ο κ. Βρούτσης τον Σεπτέμβριο του 2011 είχε δηλώσει «Μετά από  δύο  χρόνια αδικαιολόγητης και οικονομικά επιβλαβούς καθυστέρησης, το ζωτικής σημασίας έργο, για το παρόν και το μέλλον της Νάξου  «ΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΤΣΙΚΑΛΑΡΙΟΥ», επιτέλους “ξεκόλλησε”. Αφού αρχικά πέρασε από τις  συμπληγάδες της μικροκομματικής αμφισβήτησης και ύστερα από τις συνεχείς και έντονες πιέσεις, το Υπουργείο την Τετάρτη 28 Σεπτεμβρίου  δρομολόγησε την δημοπράτηση του. Τα επόμενα βήματα είναι η κατακύρωση του διαγωνισμού στο μειοδότη, οι υπογραφές από τον Υπουργό και το Ελεγκτικό Συνέδριο και η υπογραφή σύμβασης με τον ανάδοχο. Η εγκατάσταση του αναδόχου στο έργο προβλέπεται, καλώς εχόντων των πραγμάτων, να είναι σε 4 έως 5 μήνες και η ολοκλήρωση του έργου σε 2,5 χρόνια».

Απαντήσεις
Με βάση τα λεγόμενα του υπουργού Εργασίας σήμερα, το έργο κάπου εδώ θα παραδίδονταν. Αμ δε. Μόλις τον περασμένο Νοέμβριο, επικαιροποιήθηκαν οι όροι της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και εγκαταστάθηκε ο Τοπογράφος στην περιοχή προκειμένου να χαράξει τα όρια του έργου… Και ενώ όλοι περιμέναμε τις μπουλντόζες καθότι βρέθηκε και ο εργολάβος, αυτό που μάθαμε όλοι είναι ότι τέσσερις συντοπίτες μας στις 14 Δεκεμβρίου κατέθεσαν προσφυγή στο ΥΠΕΚΑ επικαλούμενοι δέκα λόγους (κυρίως περιβαλλοντικούς) ώστε να μην προχωρήσει το έργο. Ποιοι είναι αυτοί που προσέφυγαν; Είναι οι Γιάννης Μπαρδάνης του Φλώριου (κάτοικος Απειράνθου), η Μαρία Βασιλάκη (κάτοικος Φιλωτίου), Λάμπρος Μαράκης (κάτοικος Μονής) και Ι. Μουρίκη (κάτοικος Χώρας). Το υπουργείο έχει προθεσμία να απαντήσει εντός δύο μηνών αλλά μόλις παρέλαβε την καταγγελία την έστειλε στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου, η οποία με τη σειρά της ζήτησε από τις αρμόδιες υπηρεσίες της περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου απαντήσεις πάνω στις συγκεκριμένες καταγγελίες. Και ο αντιπεριφερειάρχης Γιώργος Πουσσαίος απαντάει λέγοντας « περιμένω κι εγώ τις τεκμηριωμένες απαντήσεις που θα μου δώσουν τα αρμόδια τμήματα. Όμως αρκετές φορές σε αυτού του είδους τα έργα υπάρχει μία στοχοποίηση κυρίως σε ήσσονος σημασίας σημεία. Νομίζω ότι οι όποιες απορίες απαντώνται μέσα από τις περιβαλλοντικές μελέτες και προσωπική μου άποψη είναι ότι το έργο πρέπει να πραγματοποιηθεί καθώς είναι πολύ σημαντικό για το νησί και την περιφέρεια»…

Επιπτώσεις
Οφείλουμε να σημειώσουμε ότι το συγκεκριμένο έργο έχει χρηματοδοτηθεί από το
πρόγραμμα «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων με προϋπολογισμό 10.147.500,00 € (με Φ.Π.Α.) ενώ όπως είχε τονίσει ο κ. Βρούτσης τον Σεπτέμβριο του 2011 «έχουν δεσμευτεί 37 εκατομμύρια ευρώ για ολόκληρο το έργο, στόχος μας είναι η υλοποίησή του δηλαδή και των δικτύων και βέβαια η παράδοση του στο λαό της Νάξου και των Μικρών Κυκλάδων»… Όμως, όπως αναφέραμε έχουμε …φρέσκα κουλούρια. Και όπως αναφέρουν οι πληροφορίες εντός της προσφυγής για την κατασκευή του φράγματος (ύψους 46 μέτρων και μήκους στέψης 228 μέτρα αλλά χωρητικότητας δύο εκατομμυρίων οκτακοσίων χιλιάδων κυβικών) υπάρχουν λόγοι που αναφέρονται κυρίως στην καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος και την έλλειψη ξεκάθαρης εικόνας από τους μελετητές όσον αφορά το φυσικό περιβάλλον και τις αλλοιώσεις που θα υποστεί… Τι περίπου περιλαμβάνει η προσφυγή; Καταρχήν υπάρχει αμφιβολία για τη χρήση του καθώς δεν γνωρίζουν εάν μιλάμε για χρήση του νερού για άρδευση ή για ύδρευση. Και βέβαια υπάρχει πρόβλημα σχετικά με την ποιότητα του νερού καθώς υπάρχει η κατάληψη των επεξεργασμένων λυμάτων αποβλήτων από τα χωριά της Κεντρικής Νάξου αλλά και τα λύματα που έρχονται από τα ελαιοτριβεία. Με δεδομένο ότι υπάρχουν καταγγελίες για την κακή ποιότητα του νερού και έχοντας ως προηγούμενο τη κακή χρήση των λιμνοδεξαμενών Φανερωμένης και Εγγαρών, οι συγκεκριμένοι άνθρωποι πιστεύουν ότι ανάλογη χρήση θα γίνει και από το Φράγμα του Τσικαλαριού. Από εκεί και πέρα υπάρχει πρόβλημα με την απόσταση του φράγματος σε σχέση με την θάλασσα. Θεωρούν ότι είναι πολύ μακριά (περίπου στα 10 χιλιόμετρα) με αποτέλεσμα τα ύδατα να μην ολοκληρώνουν την πορεία τους κάτι που έχει ως φυσική συνέπεια να ξεραθούν οι πηγές αλλά και υδάτινοι ορίζοντες που υπάρχουν στη διαδρομή έως τη θάλασσα. Επίσης γίνεται καταγγελία ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι η διάλυση του υγροβιότοπου στην Αλυκή που αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους στο Αιγαίο και με δεδομένη την απουσία υδάτινων πόρων θα στερέψει και το οικοσύστημα στη Νάξο θα δεχτεί ένα τεράστιο χτύπημα.

Κρανίου τόπος
Από εκεί και πέρα, έχουμε σημαντικές επιπτώσεις στην χλωρίδα της περιοχής καθώς δεν έχει καταγραφεί σωστά στην μελέτη των περιβαλλοντικών επιπτώσεων η σκληρή  πραγματικότητα και αποκρύπτεται επιμελώς ότι στη περιοχή υπάρχει σημαντική βλάστηση με χιλιάδες δέντρα – ιτιές, πλατάνια, βελανιδιές, ελιές, μυρτιές κλπ. Επίσης δεν υπάρχει πρόβλεψη όσον αφορά τη χρήση του νερού από την Ποταμιά, το χωριό που βρίσκεται πιο κοντά στο φράγμα και ενοχλεί τους συντοπίτες μας το γεγονός ότι οι μελετητές μιλούν συνεχώς για μία περιοχή που κάλλιστα θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως «Κρανίου τόπος». Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά ένας εκ των τεσσάρων «με ενοχλεί πολύ το γεγονός ότι δεν λένε την αλήθεια. Ότι προτιμούν να υποβαθμίζουν την περιοχή αρκεί και μόνο να κάνουν την δουλειά τους. Αυτό από μόνο του είναι κατακριτέο». Συν τοις άλλοις οι πληροφορίες θέλουν το εργοτάξιο να βρίσκεται πλησίον αρχαιοτήτων όπως η εκκλησία του Αγίου Μάμα με αποτέλεσμα να υπάρχει ο κίνδυνος καταστροφών των ιστορικών μνημείων που υπάρχουν στην περιοχή…  Και βέβαια κανείς δεν λαμβάνει υπόψη του τις εναλλακτικές λύσεις που υπάρχουν προς υδροδότηση της αγροτικής παραγωγής αλλά και της τουριστικής βιομηχανίας στην νοτιοδυτική ακτή της Νάξου που είναι απόλυτα συμβατές με το περιβάλλον…

Ενημέρωση
Αυτή λίγο πολύ είναι η άποψη των τεσσάρων συντοπιτών μας που έχουν καταθέσει την προσφυγή τους και ευελπιστούν ότι θα έχουν τουλάχιστον άμεσα απάντηση από τον υπουργό σε όσα καταμαρτυρούν στην καταγγελία τους. Από το Δημαρχιακό Μέγαρο δεν έγινε κάποιο σχόλιο γα την συγκεκριμένη προσφυγή καθώς είναι έξω από τις αρμοδιότητες της Δημοτικής Αρχής (το έργο είναι στην αγκαλιά της περιφέρειας) ενώ ο πρόεδρος της Ποταμιάς, Ανδρέας Σαλταφέρας που είχε έννομο συμφέρον μοιάζει ιδιαίτερα ενοχλημένος « Δεν μπορώ να κατανοήσω ποιο είναι το σκεπτικό τους; Από πού αντλούν τα συμπεράσματά τους και μιλούν για φυσική καταστροφή. Η μελέτη είναι τόσο στα γραφεία της κοινότητας όσο και του Δήμου. Γιατί δεν ενημερώθηκαν πριν προχωρήσουν σε μία τέτοια κίνηση; Ελαφρά τη καρδιά προχώρησαν στην προσφυγή και μπορεί το έργο να «παγώσει». Το φράγμα είναι σημαντικό για το χωριό και για τη Νάξο. Είναι έργο ζωής και θα δώσει θέσεις εργασίας στους κατοίκους αλλά και θα λύσει προβλήματα δεκαετιών που αντιμετωπίζαμε. Το φράγμα δεν είναι λιμνοδεξαμενή για να δημιουργεί προβλήματα όπως αυτό των Εγγαρών. Και εάν ήθελαν να μιλήσουν για οικολογία, που ήταν τόσα χρόνια που κάνουμε καταγγελίες για τα λύματα τα οποία καταστρέφουν τα ρέματα; Τώρα του ενόχλησε το φράγμα; Εγώ φωνάζω για τα λύματα, γιατί δεν έρχονται στο πλευρό μου για το συγκεκριμένο ζήτημα;» 
ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ ΛΙΑΝΟΣ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου